LandlustIk wil een boerderij die een positieve invloed heeft op mijn omgeving

Landschapselementen

In een natuurinclusieve landbouw spelen landschapselementen een belangrijke rol. Door aanleg en onderhoud van landschapselementen wordt een groene infrastructuur op landbouwbedrijven in stand gehouden. Dat is belangrijk voor flora en fauna, versterkt het streekeigen karakter van het landschap en bevordert de functionele agrobiodiversiteit op het bedrijf.

Landschapselementen zijn elementen op en rond landbouwbedrijven die bestaan uit natuurlijke vegetaties. Te denken valt aan houtwallen, bomenrijen, kleine bosjes, overhoeken met ruige vegetatie en slootkanten.

Historische achtergrond
Landschapselementen bepalen de structuur van het landschap maar ook het verhaal en de identiteit van een streek. Ze hebben vaak een historische achtergrond: de invloed van de mens in het verleden op het landschap is er vaak in terug te vinden. Houtwallen speelden in het verleden bijvoorbeeld een belangrijke rol in de agrarische bedrijfsvoering voor de begrenzing van percelen. Door de schaalvergroting in de landbouw zijn veel landschapselementen verdwenen.

Landschapselementen zijn ook het onderkomen voor diverse dieren. Dat geldt voor vochtige grazige vegetaties in slootkanten, maar ook voor bomenrijen en houtwallen. Zo broeden vogels in bosjes en singels en zijn rietkragen van belang voor bijvoorbeeld dwergmuizen. Voor zowel natuurlijke vijanden van plaaginsecten als bestuivers vormen landschapselementen een belangrijke bron als voedsel, nestgelegenheid of schuilplaats en habitat om te overwinteren.

Natuurlijke vijanden
In het voorjaar bloeien houtachtige landschapselementen eerder dan akkerranden en leveren nectar en pollen voor natuurlijke vijanden zoals sluipwespen en zweefvliegen. Wanneer het gewas begint te groeien op de akker is er voldoende potentieel aan natuurlijke vijanden om plaagpopulaties te onderdrukken. Landschapselementen zorgen daarnaast voor schaduw en dat is belangrijk voor het vee.

Een netwerk van elementen dat op landschapsschaal over meerdere landbouwbedrijven kan ontstaan, kan een belangrijke rol spelen in het verbinden van natuurgebieden en zo in het versterken van de biodiversiteit. De afwisseling in landschappen draagt ook bij aan de beleving van landschapskwaliteit door inwoners en bezoekers van het gebied.


Downloads

Maatregelen Natuurinclusieve landbouw (Louis Bolk instituut)

Een overzicht van maatregelen voor natuurinclusieve landbouw die boeren kunnen treffen op hun bedrijf en inzicht in de effecten van die maatregelen

Nieuws

'Tour du Boer: veldwerk' maakt veel duidelijk

Het project 'Tour du Boer: veldwerk' was een unieke samenwerking tussen Agaath Timmerman van het Gronings Agrarisch Jongeren Kontakt (GrAJK) en Jasper Tiemens, projectleider natuur en landbouw van Natuur en Milieufederatie Groningen (NMG).

Met een bouwkeet trokken zij door Groningen met eenzelfde weekprogramma in vijf verschillende regio's. Alle programmaonderdelen hadden een eigen doelgroep.
Wat vooral duidelijk werd, is dat er behoefte is aan duidelijkheid.

Tiemens: 'Wat is de definitie van natuurinclusieve landbouw en biodiversiteit, wat wordt het beleid en wie neemt de regie? Boeren, maar ook andere organisaties, hebben een punt op de horizon nodig waar ze naartoe kunnen werken. Er is behoefte aan een duidelijke toekomstvisie. Want veel initiatieven die worden opgezet, hebben pas op langere termijn effect.'

Timmerman: 'De wil is er wel bij de boeren, maar het moet wel realistisch zijn. En de negatieve publiciteit over de agrarische sector van de afgelopen tijd heeft het enthousiasme zeker niet aangewakkerd. Natuurinclusieve landbouw komt soms te veel over als weer iets wat wordt opgelegd. Het moet van binnenuit komen en boeren kunnen het niet alleen.'

Bron: Nieuwe Oogst
meer informatie Tour du Boer

Copyright © NMZH