Blijf op de hoogte

Nieuws

TLC zoekt huiden van biologische koeien

Trace your Leather Cooperative (TLC) zoekt biologische boeren die samen met het hen een partnerschap aan willen gaan. „We willen dat de consument, naast biologisch en niet-biologisch vlees, ook kan kiezen voor producten met leer van biologische koeien”, zegt Matthea van Staden. „Dat kan alleen als we samenwerken.”

 

Dat de consument nu de keuze nog niet kan maken tussen bijvoorbeeld een tas met leer van een biologische koe, bracht TLC op het idee dat te organiseren. Na wat speurwerk kwamen Matthea en haar collega erachter dat het voor boeren lastig was om de huiden van hun koeien terug te krijgen. „Als je een laag aantal huiden terugvraagt bij de slachter, dan kan dat haast niet. Vier of vijf huiden kun je niet laten looien. Als we meer biologische melkveehouders bij elkaar brengen, dan hebben we meer huiden en dan kunnen we dit beter organiseren”, legt Van Staden uit.

 

Zie het gehele artikel in Melkvee.nl en kijk of je mee kunt en wil doen.

Veel belangstelling voor kennisbijeenkomst Kruidenrijk grasland

Op dinsdagavond 2 juli organiseerde de Natuur en milieufederatie Zuid-Holland samen met De Groene Motor een kennisbijeenkomst rond het thema ‘Kruidenrijk grasland’. Het was een geanimeerde avond. Zo’n 25 boeren, vrijwilligers en terreinbeheerders wisselden ervaringen uit rond het belang van kruidenrijk grasland voor weidevogels.


De bijeenkomst vond plaats in de Hooiberg van biologisch melkveehouder Freek van Leeuwen in Zoeterwoude en werd begeleid door Theo Vogelzang. De avond ging van start met een inleiding door Jan de Wit van het Louis Bolk Instituut. Hij ging in op de vraag wat kruidenrijk gras voor weidevogels betekent en hoe je er als boer voor zorgt dat er op het juiste moment in het seizoen een aantrekkelijke biotoop voor de weidevogels staat. En wel zo, dat het tegelijk ook een goede opbrengst aan gras oplevert.

Jan benadrukte dat kruidenrijk grasland goed is voor insecten en dus voor weidevogels, want insecten zijn het hoofdvoedsel voor de kuikens. Wel is het zo dat, als het gras hoger is er ook meer insecten zijn, maar als het gras weer te hoog is, is dat niet goed voor de kuikens.

Voor de gezondheid van het vee is kruidenrijk gras wel goed en dat is weer gunstig voor de boer. Als het aandeel kruiden ten opzichte van het aandeel grassoorten toeneemt, daalt wel de opbrengst in veevoer. Het is dus zoeken naar een goede balans.


Maatwerk

Uit de discussie en praktijkervaringen van aanwezigen, bleek dat de realisatie en het beheer van kruidenrijk grasland maatwerk is. Kruidenrijk grasland in de goede vorm heb je niet zomaar. Voor de weidevogels gaat het er ook om welke structuur het oplevert, vooral op het moment dat de pullen rondlopen.


Voor wat betreft productiegraslanden is veel winst te halen door het bijmengen van kruiden bij het zaaien van deze percelen, met name indien het op grote schaal wordt toegepast. Dit is niet alleen goed voor de weidevogels, maar ook voor biodiversiteit in het algemeen.

Omvormen van productiegraslanden naar duurzaam kruidenrijk grasland, vraagt maatwerk en geduld. Verschraling staat daarbij centraal. Dat is sterk afhankelijk van de uitgangssituatie van de bodem. Bemestingsgraad, zuurgraad en grondsoort spelen een grote rol in de duur van verschraling. Op zand gaat het relatief snel, op klei duurt het al langer, maar op veen is het een kwestie van vele jaren. Belangrijk is dat er in het ANLB een goed ontwikkelingspakket voor kruidenrijk grasland komt, waarmee boeren daadwerkelijk aan de realisatie van kruidenrijk grasland kunnen gaan werken. Daar wordt nu ook over gesproken.

 
Recept

Uit de discussie bleek duidelijk dat een uniform recept voor goed kruidenrijk grasland niet beschikbaar is. Kruidenrijk grasland is een belangrijke schakel in een weidevogelrijk leefgebied. Het staat echter niet op zich. Uiteindelijk gaat het ook om een goed mozaïek van percelen. Een mozaïek waarin de voor dat moment noodzakelijke levensbehoeften voor de aanwezige weidevogelsoorten dicht bij elkaar te vinden zijn. Dat vraagt om een goede gebiedskennis en om het volgen van de vogels, het gewas en het weersverloop van het seizoen. Kennisdeling tussen alle betrokken partijen is daarbij essentieel. Deze avond liet zien hoe inspirerend dat is!

 

 

WeideWinst-website biedt melkveehouder praktische tips

Hoe zorg je met weinig moeite en kosten voor meer biodiversiteit op je bedrijf?

Op de nieuwe website www.weidewinst.nl staan handige én praktische maatregelen voor melkveehouders. Denk aan meer en vroeger beweiden, afwisseling in de maaipercelen (kleinere aaneengesloten blokken) en/of een aangepaste bemesting. Eenvoudige maatregelen waarmee je met weinig moeite en kosten meer biodiversiteit realiseert. Bovendien bieden deze maatregelen ook nog voordelen voor je bedrijf. Dubbele winst dus, vandaar de naam WeideWinst.

WeideWinst is een gezamenlijk initiatief van Louis Bolk Instituut, PPP-Agro Advies, Veenweiden Innovatiecentrum (VIC) en Van Hall Larenstein. Zij zetten zich in voor meer biodiversiteit en het behoud van weidevogels in de provincie Zuid-Holland. Daarvoor brengen zij kennis, ervaring, praktijkonderzoek en wetenschappelijk onderzoek in. Die inbreng wordt vertaald naar praktische tips en maatregelen waarmee melkveehouders concreet aan de slag kunnen op hun bedrijf. Goede samenwerking met de boeren is daarbij een belangrijke voorwaarde. Daarom gebeurt onderzoek bij boeren op het land en zijn zij betrokken bij het uitdenken en -testen van maatregelen.

Deze website is een van de activiteiten van 'Winst en Weidevogels', een project gefinancierd door de provincie Zuid-Holland.

Themabijeenkomst Kruidenrijk Grasland

Sinds een paar maanden is onze website online. Hiermee maakt NMZH zich sterk voor natuurinclusieve landbouw. Op de site staan de verhalen van enthousiaste boeren, relevante rapporten en artikelen en een forum. In de komende maanden organiseren we ook diverse themabijeenkomsten op basis van kennisvragen uit het veld.

De eerste bijeenkomst die NMZH samen met De Groene Motor organiseert op het bedrijf van Freek van Leeuwen is op 2 juli. Het thema van deze bijeenkomst is

Kruidenrijk Grasland

Datum: 2 juli 2019
Tijd: inloop vanaf 19.30, start 20.00, einde 22.00 uur
Locatie: Biologische Kaasboerderij de Vierhuizen
Geerweg 5
2381 LT Zoeterwoude

Na een welkomstwoord van gespreksleider Theo Vogelzang, zal Jan de Wit van het Louis Bolk Instituut een inleiding over Kruidenrijk Grasland geven. Daarna is er ruimte voor het stellen van vragen, het delen van praktijkervaringen en discussie.

je bent van harte welkom! Aanmelden kan via f.norbruis@milieufederatie.nl

bijeenkomst Deltaplan Biodiversiteitsherstel

Op 22 mei jl. (de dag van de Biodiversiteit) was er de bijeenkomst Deltaplan Biodiversiteitsherstel: Next Steps, Een inspirerende bijeenkomst die de partijen achter het Deltaplan Biodiversiteit een stukje dichter bij het gezamenlijk doel heeft gebracht: samen biodiversiteitsverlies ombuigen naar biodiversiteitsherstel. Wil je de PowerPoints van de bijeenkomst (nogmaals) lezen? De presentaties zijn te downloaden via de website Samen voor Biodiversiteit.

Financieringsbehoefte Natuurinclusieve Landbouw

Het kabinet streeft sinds 2017 naar een natuurinclusieve landbouw in Nederland. Maar hoe staat het er nu voor? En wat zijn de kansen en belemmeringen voor boeren om over te stappen op natuurinclusieve landbouw? Om een beeld te schetsen van de huidige stand van zaken, heeft het PBL een enquête gehouden onder melkveehouders, akkerbouwers en agrariërs met een gemengd bedrijf. 

Beeld krijgen van kansen en belemmeringen
Het belangrijkste doel van de studie ‘Financieringsbehoefte Natuurinclusieve Landbouw’ is om een beeld te krijgen van de kansen en belemmeringen die melkveehouders, akkerbouwers en/of agrariërs met een gemengd bedrijf zien voor bloeiende akkerranden, aanpassing mestgebruik, geïntegreerde gewasbescherming of andere maatregelen op het gebied van natuurinclusieve landbouw op hun bedrijf.

De focus ligt hierbij op het in kaart brengen van de mate waarin boeren in natuurinclusieve landbouw geïnvesteerd hebben, en de factoren die verklaren waarom sommige boeren wel in natuurinclusieve landbouw investeren en andere niet. De financieringsbehoefte heeft hierbij onze speciale interesse.

Bron: https://www.pbl.nl/publicaties/financieringsbehoefte-natuurinclusieve-landbouw

Rapport: https://www.pbl.nl/sites/default/files/cms/publicaties/pbl-2019-financieringsbehoefte-inclusieve-landbouw-3070.pdf

 

Functiewijziging geeft kickstart voor natuurinclusief bedrijf

In de Pilot Natuurboerderij Hoeve Stein is een gangbare melkveehouderij met 85 koeien en 40 hectare grond omgevormd tot een biologische natuurboerderij met 140 koeien en 200 hectare natuurgrond. Het project kon tot stand komen door intensieve samenwerking tussen onder meer maatschap De Goeij, Provincie Zuid-Holland, Gemeente Bodegraven-Reeuwijk, Staatsbosbeheer, Watersnip Advies en PPP Agro-Advies. Er werd een bedrijfsplan gemaakt plus een plan voor inrichting en beheer van de natuur. Door de invulling van de provinciale plannen met een natuurboerderij met melkvee zijn de natuurdoelen verschoven van natte natuur naar weidevogelgrasland met bloemrijke slootkanten. De boer en Staatsbosbeheer experimenteerden met inrichting en beheer van geterrasseerde (verlaagde) slootkanten. Hier zijn er uiteindelijk heel wat van aangelegd met een breedte van twee tot vijf meter.

 

Bron: WUR / Nature Today
Bekijk het artikel op Nature Today
Lees het rapport van de WUR

 

Patrijs behoeden voor uitsterven in de Bollenstreek

De patrijs was tot de jaren zeventig van de vorige eeuw alom aanwezig in Zuid-Holland, maar is nu op veel plekken verdwenen. Ook in de Bollenstreek gaat deze akkervogel in aantal achteruit. De Agrarische Natuur- en Landschapsvereniging (ANLV) Geestgrond wil hier samen met agrariërs verandering in brengen, met maatregelen voor meer voedsel en beschutting.

Begin 2018 ging het project Patrijs van start. ANLV Geestgrond deed een nulmeting van de patrijzenstand in de Bollenstreek, in samenwerking met Sovon Vogelonderzoek. Er blijkt nog één levensvatbare populatie van circa dertig broedparen voor te komen. Het doel is om deze populatie in de komende jaren te vergroten van dertig naar vijftig paren. De provincie Zuid-Holland subsidieert het project; de patrijs is een van de veertig icoonsoorten in Zuid-Holland waarvoor de provincie beschermingsmaatregelen stimuleert.

Bron: NatureToday

Lees het hele artikel

Zuid-Holland pampert de grutto en zet de boeren aan het werk

Iedere provincie broedt op plannen om de boerenlandvogel te vertroetelen, want ­iedereen ziet dat het fout gaat. Zuid-Holland is een van de weinige provincies die er ook serieus geld in steken, zegt natuur-ambtenaar Erik Buijserd in Trouw waarbij ook Natuurlijkboeren boerderij De Drie Wedden aan het woord komt.

Zuid-Holland wil weer meer grutto’s in het weiland. Als het met deze weidevogel beter gaat, zo is de gedachte, dan zal het ook wel goedkomen met teruglopende soorten als tureluur, kievit en veldleeuwerik.

Bron: Trouw verdieping Joop Bouma 1 mei 2019

Biodiversiteitsmonitor voor de akkerbouw

Eind vorig jaar werd het Deltaplan Biodiversiteitsherstel gepresenteerd. Een initiatief van organisaties die pleiten voor biodiversiteitsherstel en daar ook concrete acties bij hebben aangeven. Een van die acties is om voor de akkerbouw een biodiversiteitsmonitor te ontwikkelen.

Doel van de biodiversiteitsmonitor is het integraal sturen van de bedrijfsvoering door het versterken van de functionele agrobiodiversiteit en daarmee ook de basis te vormen voor landbouw die meer in evenwicht is met haar omgeving. De brochure Naar een natuurinclusieve akkerbouw die het Louis Bolk Instituut ontwikkelde in opdracht van WNF en de Provincie Groningen geeft een eerste aanzet hoe meten en waarderen met een Biodiversiteitsmonitor, de biodiversiteit in de akkerbouw kan versterken.

Vanuit het conceptueel kader voor biodiversiteit, eerder ontwikkeld door het LBI samen met Friesland Campina, WNF en de Rabobank, wordt een overzicht gegeven van mogelijke Kritische Prestatie Indicatoren (KPI’S) voor de akkerbouw die resultaten meetbaar maken. Ook vormen ze de basis voor het waarderen en belonen van biodiversiteitsmaatregelen in de akkerbouw. Er dient echter nog veel te gebeuren voordat een operationele  Biodiversiteitsmonitor akkerbouw bestaat op basis waarvan waardering en financiële méérwaarde voor de akkerbouw vrijgemaakt kan worden. Hiervoor geeft de brochure een routekaart om versterking van de biodiversiteit in beweging te krijgen.

Bron: Louis Bolk Instituut

Deze koe moet de landbouw in zompig veengebied redden.

Door de lage waterstand laten veenweidegebieden veel CO2 los, zakt de grond weg en verdwijnt de weidevogel. Een hogere waterstand biedt uitkomst, maar niet voor de boer die natte poten bij de koe wil voorkomen. Het robuuste Blaarkop-koeienras moet in een zompiger Groene Hart uitkomst bieden.

https://www.volkskrant.nl/nieuws-achtergrond/deze-koe-moet-de-landbouw-in-zompig-veengebied-redden-nadeel-ze-is-stronteigenwijs~b71505fb/

Jan Verduin (rechtsvoor) en twee collega’s hebben met veel moeite een Blaarkop uit de stal gekregen op de proefboerderij in Zegveld. Beeld Marcel van den Bergh

 

Zuid-Holland biedt boerenlandvogels de ruimte

De provincie Zuid-Holland gaat samen met agrariërs, natuurorganisaties en vrijwilligers zorgen voor extra leefruimte voor akker- en weidevogels zoals de grutto en de kievit. De laatste jaren daalden de aantallen weide- en akkervogels in heel Nederland sterk. Doel is om deze trend te keren. Hoe de partijen dit gaan doen staat in het Zuid-Hollandse Actieplan Boerenlandvogels 2019-2027.

Gedeputeerde Han Weber: “Ondanks inspanningen van velen gaat het al jaren niet goed met typisch Hollandse vogels zoals de grutto, de scholekster, en de patrijs. Daarom moeten we nog meer investeren om het tij te keren. Want als het niet goed gaat met deze dieren, zegt dat iets over de staat van ons landschap – ons natuurlijk kapitaal. Daarom hebben we nu het Actieplan Boerenlandvogels opgesteld, en steken we samen de handen uit de mouwen voor onze boerenlandvogels.”

 
Ook de NMZH is blij met het actieplan voor de Boerenlandvogels 2019-2027. Directeur Alex Ouwehand: “Een gerichte en meerjarige aanpak die gezamenlijk met alle betrokken partijen en de vele vrijwilligers wordt uitgevoerd is nodig om de weidevogels en akkervogels te behouden voor Zuid-Holland. De afgelopen jaren is het aantal boerenlandvogels gedecimeerd, met onze gezamenlijke inzet gaan we deze ontwikkeling keren en de juiste omstandigheden in Zuid-Holland creëren voor vitale populaties om uiteindelijk weer meer boerenlandvogels welkom te heten in Zuid-Holland.”

Concrete maatregelen
Het Actieplan Boerenlandvogels is opgesteld in samenwerking met BoerenNatuur Zuid-Holland, de collectieven voor Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer, natuurbeheerders, vrijwilligers, Natuur- en Milieufederatie Zuid-Holland  en het Zuid-Hollandse kennisteam.
Er staan concrete maatregelen in om akker- en weidevogels (samen ook wel ‘boerenlandvogels’ genoemd) meer ruimte te bieden:

  • Aanleg van drassige plekken in graslanden op boerenland. In Zuid-Holland zijn inmiddels meer dan 100 ‘plasdras’-gebiedjes aangelegd en er komen er nog net zoveel bij. Daarnaast creëert de provincie in een aantal polders ook op eigen graslanden plasdras-gebieden.
  • Extra ruimte voor het verbeteren van de kwaliteit van de weide- en akkervogelgebieden. Op boerenland onder andere door aanleg van percelen met kruidenrijker grasland en beperking van de mestgift; in reservaten vooral door het verhogen van het waterpeil;
  • Inrichten van kerngebieden voor weidevogels op grond van de provincie; zoals in de Zuidpolder van Delfgauw, in samenwerking met gemeenten en Staatsbosbeheer;
    In drie regio’s onderzoek naar mogelijkheden om het aantal insecten, het bodemleven en de oppervlakte aan kruidenrijk grasland te verhogen;
  • Extra cursussen voor vrijwillige weidevogelbeschermers


Zorg van ons allemaal
Het aantal weide- en akkervogels is de afgelopen decennia sterk afgenomen: tussen 1990 en 2014 is het aantal grutto’s in ons land met 58% afgenomen. Het aantal scholeksters is in dezelfde periode met 68% gedaald. De achteruitgang van deze karakteristieke soorten is niet alleen slecht nieuws op zichzelf, maar laat ons ook zien dat het niet goed gaat met onze leefomgeving. Weidevogels hebben bloem- en kruidenrijke graslanden nodig en de patrijs juist variatie in het landschap. Dat zorgt voor voldoende voedsel in de vorm van insecten, wormen en zaden, en voor schuilmogelijkheden tegen roofdieren. Als aan een of meer van die voorwaarden niet voldaan is, kunnen op termijn ook voor de mens belangrijke functies als bestuiving van gewassen, natuurlijke plaagbestrijding en wateropslag in het gedrang komen. Kortom de teruggang van de natuur van het boerenland is een zorg van ons allemaal.

Gezonde en aantrekkelijke leefomgeving
Zuid-Holland investeert in een gezonde en aantrekkelijke leefomgeving. Meer waterrijke en diverse natuur om ons heen draagt bij aan onze gezondheid, verhoogt de biodiversiteit en zorgt ervoor dat we tegen een klimaatstootje kunnen. Daarom werkt de provincie samen met inwoners, andere overheden, bedrijven en maatschappelijke organisaties aan een Zuid-Holland met ruimte voor natuur en mens. Het Actieplan Boerenlandvogels is te vinden op de website van de provincie Zuid-Holland

Copyright © NMZH